Đánh giá bản thân là gì? Cách xác định giá trị bản thân

Yêu cầu tự đánh giá bản thân là một phần không thể thiếu trong môi trường công việc và môi trường học tập. Đây là nguồn thông tin thiết yếu để các tổ chức nhận định về bạn ở nhiều khía cạnh tùy theo môi trường được yêu cầu đánh giá. Nói tóm lại, đây là nội dung có thể giúp bạn ghi điểm hoặc bị mất điểm, do đó hiểu đúng đánh giá bản thân là gì, biết đúng cách xác định giá trị bản thân rất quan trọng. Cũng vì tầm quan trọng cao nên hôm nay, quân sư TalentBold sẽ tiếp tục đồng hành khám phá cùng bạn.

MỤC LỤC
1 - Đánh giá bản thân là gì?
2 - Ưu điểm của việc đánh giá bản thân
3 - Cách xác định giá trị bản thân
    3.1. Phân tích các lợi thế của bản thân
    3.2. Nhìn vào những kinh nghiệm của bản thân
    3.3. Đánh giá khách quan

1 - Đánh giá bản thân là gì? 

Đánh giá bản thân là việc mỗi cá nhân tự khách quan nhận xét về chính mình. Nội dung nhận xét bao gồm những ưu nhược điểm về năng lực, kỹ năng, tố chất theo những chủ đề mà môi trường yêu cầu đánh giá đặt ra.

Để đánh giá bản thân hiệu quả, yếu tố khách quan là điều quan trọng nhất, vì lúc này, chỉ có bản thân ta đối diện với chính ta

• Nếu ta quá đề cao bản thân, kết quả tự đánh giá sẽ sai lệch, người quản lý dựa theo đó có thể giao nhiệm vụ không phù hợp năng lực, sai sót lại do ta gánh chịu.

• Nếu ta quá rụt rè, không tin tưởng bản thân, cơ hội tốt sẽ thuộc về người khác

Chỉ có đánh giá đúng, đánh giá khách quan, những gì ta được giao phó mới “đúng người, đúng việc, đúng năng lực”. Tạo cơ hội cho bản thân an tâm hoàn thành tốt nhiệm vụ, đồng thời có đủ thời gian, sức lực học hỏi dần, phát triển kỹ năng từng ngày.

2 - Ưu điểm của việc đánh giá bản thân 

So với việc ủy thác cho người khác đánh giá mình thì tự đánh giá bản thân sở hữu nhiều ưu điểm hơn cho cả chính bạn và người đang tìm hiểu đánh giá về bạn:

2.1. Hạn chế những tác động đánh giá thiếu khách quan từ người khác

Người khác đánh giá mình được cho là khách quan hơn, tuy nhiên, đôi khi kết quả lại bị ảnh hưởng bởi những quan niệm sống của họ, có khi còn là những định kiến gây thiệt thòi cho người bị đánh giá. Vì vậy, doanh nghiệp hoặc trường học sẽ có những đánh giá của riêng tổ chứng, nhưng luôn thu thập thêm đánh giá bản thân từ mỗi cá nhân để nâng cao tính khách quan và công bằng cho mỗi thành viên.

2.2. Hiểu và lựa chọn đúng điểm mạnh, điểm yếu của bản thân

Bản thân chúng ta có rất nhiều ưu nhược điểm, việc hiểu được điểm mạnh, điểm yếu của bản thân và lựa chọn điểm nào phù hợp để đưa vào bản tự đánh giá sẽ rất hữu ích:

• Một là phản ánh sự chín chắn của bản thân và sự nghiêm túc với yêu cầu mà môi trường nơi yêu cầu đánh giá bản thân giao cho bạn. Chẳng hạn, bạn tự đánh giá bản thân để xin học bổng học du học quản trị kinh doanh, mà lại đưa ưu điểm “nấu ăn ngon” vào thì có thể sẽ mất điểm, ngược lại, nếu ghi ưu điểm “từng kinh doanh quán ăn” lại có thể ghi thêm điểm.

• Hai là có thể giấu bớt những nhược điểm bất lợi bằng cách nội dung trong mục “điểm yếu” chỉ chọn những nhược điểm không liên quan, hoặc không ảnh hưởng đến năng lực mà môi trường yêu cầu đánh giá đang kỳ vọng ở bạn. Ví dụ bạn xin công việc thiết kế, nhược điểm có thể chọn là “hay thức khuya, ít chăm chút cho sức khỏe”, nhược điểm này có khi lại là ưu điểm vì bạn biết không, rất nhiều nhà thiết kế giỏi thường xuất hiện ý tưởng trong không gian yên ắng.

2.3. Nâng cao ý thức rèn luyện bản thân

Tự bản thân nhìn ra vấn đề của chính mình sẽ mang đến sự thức tỉnh cao hơn là những lời góp ý từ người khác vì kỹ năng còn rèn luyện rất nhiều, khi bạn đánh giá nhược điểm, những thiếu sót năng lực quan trọng, đã thực sự tác động tiêu cực đến cuộc đời của bạn sẽ ngay lập tức ùa về.

Ấn tượng về thất bại, thua kém do sự thiếu sót đó mang đến cũng hiện về, vậy là bạn vừa xác nhận thiếu sót quan trọng, vừa cảm nhận được nỗi buồn từ thiếu sót đó nên động lực phấn đấu hoàn thiện sẽ mạnh mẽ hơn.

Còn khi người khác góp ý cho bạn, bạn có thể ghi nhận, nhưng thực tế chưa xảy ra hoặc bạn vẫn kiểm soát được, hậu quả chưa khiến bạn cảm thấy buồn bã, thất vọng nên bạn nghĩ năng lực hiện tại cho kỹ năng đó tạm ổn rồi, để tâm phấn đấu năng lực khác.

3 - Cách xác định giá trị bản thân 

Năng lực bản thân là một phạm trù trừu tượng, không thể cầm nắm hoặc cân đong. Mỗi cá nhân lại là một thực thể khác nhau, nên sẽ không có một công thức cố định để đánh giá bản thân cho tất cả, nhưng chúng ta có những tiêu chuẩn để định hướng mỗi người tự khách quan nhìn nhận, đánh giá bản thân mình

3.1. Phân tích các lợi thế của bản thân 

Con người không ai là hoàn hảo, bạn có ưu điểm thì chắc chắn cũng sẽ có nhược điểm. Đừng ngại ngùng khi thừa nhận điều này, vì thực chất, nhược điểm không hẳn là yếu tố làm cho bản thân bạn kém cỏi. Chúng ta nhìn ra nhược điểm để lấy ưu điểm bù đắp lại hoặc khắc phục nhược điểm thành lợi thế của bản thân. Do đó, một khi phân tích lợi thế của bản thân, chúng ta không nên chỉ nhắm đến ưu điểm, đến mặt mạnh của mình trong môi trường phổ biến, vì nhược điểm ở môi trường này có khi lại là lợi thế ở môi trường khác.

Chẳng hạn, bạn là sinh viên mới ra trường, việc thiếu kinh nghiệm làm việc khiến bạn nghĩ khó lòng có thể bước chân vào các tập đoàn lớn, nhưng thực tế lại khác, rất nhiều doanh nghiệp lớn có chương trình tuyển dụng “thực tập sinh” tiêu chuẩn phải là sinh viên vừa tốt nghiệp hoặc ra trường trong vòng 01 năm đổ lại, hầu hết người trúng tuyển đểu sẽ được nhận vào làm việc chính thức. Vậy đó, kinh nghiệm làm việc lâu năm, ai cũng cho đó là lợi thế nhưng lại không có được cơ hội này.

3.2. Nhìn vào những kinh nghiệm của bản thân 

Những thực tế từng trải sẽ giúp bạn thấu hiểu rõ hơn những nội dung được cho là ưu điểm, hay nhược điểm ở mỗi môi trường. Bạn có thể dùng viết liệt kê tất cả những năng lực, sở trường, sở đoản của bản thân, sau đó hãy cẩn trọng cân nhắc, và đưa từng nội dung vào các nội dung đánh giá.

Sở dĩ bạn cần cẩn trọng vì không phải bạn kể càng nhiều, liệt kê càng nhiều thì sẽ được nhiều điểm số càng cao đâu. Dù cho ưu điểm sẽ là phần mà chúng ta đề cập nhiều hơn nhưng nhược điểm cũng không thể quá ít ỏi.

• Quá nhiều ưu điểm, có thể khiến người xem xét đánh giá cảm thấy bạn tự tin thái quá, không biết người biết ta, rất dễ tự cao tự đại khi làm việc cùng tập thể.

• Quá nhiều nhược điểm, bạn đang tự “dìm hàng” trước các đối thủ cạnh trạnh. Sự tự ti không đồng nghĩa với khiêm tốn, mà đồng nghĩa với sự e dè, thiếu quyết đoán

• Ưu điểm hay nhược điểm không phù hợp chủ đề yêu cầu đánh giá, cho thấy bạn thiếu khả năng sàng lọc, hoặc không quan tâm đến hoạt động đánh giá bản thân của tổ chức.

3.3. Đánh giá khách quan 

Bản thân tự đối diện với chính mình, đôi khi sẽ bị sự chủ quan chi phối, khiến ta khó có cái nhìn tổng quát. Nếu nhìn ra mặt tốt, mặt chưa tốt của mình thì cũng chỉ là những mặt phổ biến, chung chung, còn những gì mang tính vượt trội, mang lại lợi thế độc quyền lại ít khi được bản thân phát hiện.

Do đó, nếu bản thân rèn luyện được sự khách quan khi đánh giá chính mình thì quá tốt, còn chưa hoàn toàn an tâm lắm, bạn có thể nhờ bạn bè, người thân gợi ý cho mình. Không nhất thiết phải đưa bản tự đánh giá cho họ đọc, bạn có thể nói chuyện và đưa ra vài câu hỏi như:

• Bố thấy con làm việc trong ngành IT được không? Mẹ thấy con còn thiếu điều gì hay sao?

• Tớ thấy lúc nói chuyện phiếm thì tớ tự tin lắm, nhưng hình như với người lạ, mà còn nói về lĩnh vực chuyên môn thì hơi rụt rè, cậu có thấy vậy không?

• Theo cậu, sao Sếp mình đề bạt anh A mà không phải chị B, tớ thấy chị B chăm chỉ lắm luôn? …

Đánh giá bản thân là cơ hội giúp chúng ta nhìn nhận lại, đánh giá xem ta hôm nay có tốt hơn hôm qua hay chưa. Nhiều người xem đây như một thói quen tốt, họ duy trì đều mỗi năm một lần chứ không đợi đến lúc cơ quan, nhà trường yêu cầu rồi mới thực hiện. Chủ động áp dụng cách xác định giá trị bản thân đồng nghĩa ta luôn chủ động hoàn thiện bản thân mỗi ngày. Thực tế quân sư TalentBold thấy rằng, cơ hội tốt luôn dành cho người có sự chuẩn bị tốt.
 

------------------------------------

Chi tiết liên hệ:
Talentbold - We bold your talents
Hotline: 077 259 1080
Mail: sales@talentbold.com
Add: Tầng 12A.3, Tòa MD Complex, 68 Nguyễn Cơ Thạch, Nam Từ Liêm, Hà Nội, Việt Nam